AIDS virüsü
birçok vücutsal sıvıda bulunmasına rağmen
kişi daha önceden enfekte olmuş başka bir
kişiyle cinsel birleşme sırasında AIDS'li
partnerinin kanından, menisinden ve vajinal
boşalmadan dolayı AIDS virüsünü kendi
vücuduna bulaştırabilir.Virüs kişinin
cinsiyetine göre vajina yada penisten kan
dolaşımına girer.Penis, parmak yada herhangi
bir nesnenin vajinaya sokulması sırasında
vajina duvarlarında çıplak gözle
görülemeyecek kadar küçük bir açıklık
meydana gelir ve virüs bu açıklığı
kullanarak vücudun içine rahatça
girer.Bundan dolayı AIDS virüsü penisten
rectum ve vaginaya geçebilir. AIDS virüsünün
bulaşma riskinin bulunduğu diğer bir
populasyon grubu ise uyuşturucu
kullanıcılarıdır.Uyuşturucu bağımlılarının
uyuşturucuyu(özellikle eroin)kendilerine
enjekte etmeleri sırasında şırınga ucunda
yada içinde bir miktar kan kalması olasıdır.
Eğer kalan kanın AIDS li bir kan olduğu
düşünülürse, virüs aynı şırıngayı kullanan
başka bir bağımlının kan dolaşımına kolayca
girebilecektir.Şırıngada kalan kanın miktarı
ne kadar az olursa olsun içinde yaşayan AIDS
virüsü mutlaka olacak ve aynı şırıngayı
kullanacak olan bağımlıya doğrudan doğruya
aktarılacaktır.
AIDS bulaşma riski altındaki
diğer bir grup ise hemofili (hemophilia)
hastalarıdır. Hemofili vücuttaki K vitamini
eksikliğinden meydana gelen kanın
pıhtılaşmaması hastalığıdır.Hemofili
hastaları zaman zaman kan yada kan ürünleri
almak zorundaırlar. Eğer kullanılan kan yada
kan ürünleri AIDS virüsü ile enfekte olmuş
ise hasta bu ürünlerden birini aldığında
hastalık onada bulaşacaktır.Güvenli kan ve
kan ürünlerinin hazırlanması bilinmesine
rağmen ne yazık ki çoğu yerde
yapılmamaktadır. Diğer bir konu ise AIDS
hastası bir kadının hamile kalmasıdır.Bu
durumda hastalık kadının daha doğmamış
bebeğine dahi bulaşacaktır.Yaklaşık olarak
dört bebekten bir tanesi AIDS hastası bir
anneden doğmakta ve anne hastalığın
gelişmesiyle ölmektedir. Yaşayan bebeklerde,
büyüyerek ya kan yoluyla, ya seksüel
birleşme ile yada uyuşturucu kullanarak
sahip oldukları hastalığı başka insanlara
bulaştıracaktır.
başka bir kaynakta ise :
Korunmasız cinsel ilişki ile bulaşır
Tüm bulaşmaların %80-85 i bu yolla
olmaktadır. HIV kanda bulunduğu gibi erkeğin
sperm sıvısında, kadının vajina salgısında
da bulunur. Cinsel ilişki sırasında vagina,
penis, anüs mukozası veya ağızdaki
zedelenmiş doku ve çatlaklardan vücuda
girerek; erkekten kadına, kadından erkeğe,
erkekten erkeğe veya kadından kadına
bulaşabilir. AIDS ten başka cinsel ilişki
ile bulaşan en önemli hastalıklar; bel
soğukluğu (gonore), frengi (sifiliz) ve
bulaşıcı sarılık (viral hepatit)dir.
Kan
ile bulaşır
Tüm bulaşmaların %10-15 i bu yolla
olmaktadır. AIDS hastasının ve taşıyıcısının
kanında HIV bulunur. HIV li kanla bulaşma
çeşitli şekilde olur:
-
Kontrolsüz kan nakli ile bulaşır.
-
Kullanılmış ve dezenfekte edilmemiş;
şırınga, iğne, cerrehi aletler, diş
hekimliği aletleri, dövme aletleri,
akupuntur iğneleri, jilet, makas gibi
tüm kesici ve delici aletler ile bulaşma
olabilir.
- HIV li
erkek ve kadının cinsel organlarındaki
kanamaların veya adet kanının penise,
vajinaya ve ağıza teması ile bulaşma
olabilir.
- Damar
içi uyuşturucu kullananların
paylaştıkları iğne, enjektör ve
uyuşturucu madde eritilen kaşıklar ile
bulaşma olabilir.
- HIV li
organ, doku ve sperm nakli ile de
bulaşma olasılığı vardır.
-
Anneden bebeğine bulaşır.
Tüm
bulaşmaların %3-5 i bu yolla olmaktadır. HIV,
hasta veya taşıyıcı anneden bebeğine
gebelik, doğum veya emzirme sırasında
bulaşabilir. HIV pozitif kadının doğuracağı
çocuğa HIV ın geçme oranı %30 civarındadır.
Gebe annenin tedavisi ile bu oran %7 ye
düşmektedir. Sütle geçme oranı fazla
olmamakla birlikte, HIV pozitif annelere
emzirme önerilmez. Gebelik ve HIV ile ilgili
bilgiler için AIDS Danışma Merkezine
başvurunuz.
HIV
in Bulaşmadığı Durumlar Nelerdir?
- HIV
günlük yaşamda, aynı odada bulunma, aynı
okulda okuma, aynı havayı soluma ile
bulaşmaz. HIV sağlam deriden geçmez.
-
Tükürük, gözyaşı, ter, aksırık, öksürük,
idrar, dışkı;
- El
sıkışma, deriye dokunma, okşama,
kucaklama, yanaktan ve elden öpme;
-
Yiyecekler, içecekler, çatal, kaşık,
bardak, tabak, telefon;
-
Tuvelet, duş, musluk, yüzme havuzu,
deniz, sauna, hamam;
-
Sivrisinek ve diğer böceklerin sokması,
kedi köpek ve diğer hayvanlarla yaşamak,
HIV in bulaşmasına neden olmaz.
> Aids'den Korunma
|
